Raad voor Rechtsbijstand roept op tot betere tijdregistratie

De Raad voor Rechtsbijstand (RvR) heeft rechtsbijstandverleners eind mei opgeroepen om hun bestede tijd consequent bij te houden en bij declaraties op te geven. Opmerkelijk, want wie met een toevoeging werkt, ontvangt doorgaans een vaste forfaitaire vergoeding per zaak — de daadwerkelijk bestede tijd heeft daar geen directe invloed op. Toch is die registratie volgens de RvR onmisbaar. In dit artikel zetten we uiteen waarom, en wat het voor uw dagelijkse praktijk betekent.

Waarom de oproep, als de vergoeding toch vast is?

De forfaitaire vergoedingen in het stelsel van gesubsidieerde rechtsbijstand zijn gebaseerd op de gemiddelde tijdsbesteding per zaakstype. Om die puntentoekenning periodiek te kunnen toetsen en bijstellen, heeft de RvR betrouwbare en volledige cijfers nodig over hoeveel tijd zaken in de praktijk werkelijk kosten.

Met andere woorden: uw individuele declaratie verandert er op de korte termijn niet door, maar uw geregistreerde uren bepalen wél mede of de forfaitaire punten in de toekomst beter gaan aansluiten bij de realiteit. Geeft de beroepsgroep structureel te weinig of onnauwkeurige uren op, dan ontbreekt de onderbouwing voor een eerlijker tarief.

Wat het onderzoek laat zien

De oproep hangt samen met de evaluatie van de puntentoekenning, onder meer naar aanleiding van het onderzoek van de Commissie Van der Meer II naar de aansluiting tussen de forfaitaire vergoedingen en de werkelijke tijdsbesteding (uitgevoerd door Cebeon in opdracht van het WODC). De belangrijkste bevindingen:

Sinds de herijking van 2022 sluit de puntentoekenning beter aan bij de praktijk; voor veel zaakscodes is het verschil kleiner geworden.
Toch ligt bij standaardzaken de werkelijke tijdsbesteding in circa 70 tot 75 procent van de gevallen hoger dan de forfaitaire punten suggereren.
De grootste discrepanties doen zich voor in onder andere familierecht, arbeidsrecht, verbintenissenrecht en asielzaken.
Piketdiensten worden volgens respondenten structureel te laag vergoed.

Vooral dat familierecht expliciet wordt genoemd, maakt deze oproep relevant voor scheidingsmediators en familierechtadvocaten. De cijfers bevestigen wat veel professionals al langer aanvoelen: een gemiddelde scheidingszaak kost meer tijd dan het forfait veronderstelt.

Waarom dit ook úw belang is

Het is verleidelijk om tijdregistratie te zien als administratieve last zonder direct rendement — de vergoeding staat immers vast. Maar de redenering werkt juist omgekeerd:

Uw cijfers vormen de onderbouwing. Zonder volledige urenregistratie ontbreekt het bewijs dat familierechtzaken te laag worden vergoed. Mét die registratie levert u de data die een toekomstige herijking in uw voordeel kan kantelen.
Eerdere onderzoeken toonden onbetrouwbaarheid aan. De RvR wijst erop dat opgegeven uren niet altijd een goede afspiegeling vormen van de werkelijke besteding — juist omdat de registratie vaak geen directe invloed heeft op de vergoeding, ontbreekt de prikkel om consequent bij te houden. Wie nauwkeurig registreert, draagt bij aan een betrouwbaarder beeld van de beroepsgroep als geheel.
Inzicht in uw eigen praktijk. Consequent bijgehouden uren laten u zien welke zaakstypen rendabel zijn en welke structureel verliesgevend — waardevolle sturingsinformatie, los van de toevoegingsdiscussie.

Tijdregistratie zonder extra last

De praktische horde is bekend: bijhouden van uren voelt als werk bovenop het werk, en schiet er in de drukte van een dossier vaak bij in. Achteraf reconstrueren leidt tot schattingen — precies de onnauwkeurigheid waar de RvR voor waarschuwt.

De oplossing zit niet in méér discipline, maar in een werkproces waarin registratie vanzelf ontstaat. Een paar principes die helpen:

Registreer per processtap, niet per dag. Wie tijd koppelt aan concrete handelingen — intakegesprek, opstellen ouderschapsplan, controle convenant — registreert nauwkeuriger dan wie achteraf een dag terugkijkt.
Houd het dossier en de tijdsbesteding bij elkaar. Verspreide aantekeningen en losse urenstaten gaan verloren. Eén plek waar dossier én voortgang samenkomen, voorkomt dat registratie een aparte taak wordt.
Maak het zichtbaar. Een gestructureerd traject met duidelijke stappen maakt vanzelf inzichtelijk waar de tijd naartoe gaat.

Tot slot

De oproep van de Raad voor Rechtsbijstand is meer dan een administratieve formaliteit. Het is een uitnodiging aan de beroepsgroep om met harde cijfers te onderbouwen dat het werk — zeker in het familierecht — meer tijd vraagt dan het forfait erkent. Wie nu nauwkeurig registreert, investeert in een eerlijker stelsel van morgen.

Met i-docx werkt u stap voor stap door een gestructureerd scheidingsdossier — van intake tot convenant. Doordat elke stap zichtbaar is, houdt u moeiteloos overzicht over uw voortgang en tijdsbesteding. Probeer i-docx 30 dagen gratis →